Interview: Concertserie Beek veertig jaar

Concertserie Beek brengt klassieke muziek, van circa 1600 tot twintigste-eeuws, door solisten en ensembles van internationale allure. En dat in Beek-Ubbergen. Om de hoek van Nijmegen in feite. De stichting viert dit seizoen haar veertigjarig bestaan.
Ter gelegenheid van deze verjaardag interviewde ik Mieke Hoofd en Cor van Wageningen, de vaste programmacommissie van de Concertserie Beek.
Geschiedenis in vogelvlucht
Hoofd: 'De Stichting Concertserie Beek komt voort uit het oorspronkelijke Comité Vrienden van het Lindsenorgel. Het doel van dit comité was in eerste instantie het restaureren van het Lindsenorgel in de grote Bartholomaeuskerk in Beek-Ubbergen. Vanaf najaar 1973 organiseerde het comité tijdens de zondagmiddag regelmatig concerten op en rondom het orgel. Vanaf 1981 kwamen daar de Musica Sacra-concerten bij.
In 1984 ging het Comité Vrienden van het Lindsen-orgel over in de Stichting Vrienden van het Lindsen-orgel, en in 2003 wijzigde die stichting haar naam in Stichting Concertserie Beek.
Ik ben door de toenmalige voorzitter van de Stichting gevraagd voor het bestuur. Inmiddels was Cor van Wageningen, afgestudeerd aan het conservatorium, aangetreden als vaste organist van de grote Bartholomaeuskerk en als bestuurslid van de stichting.'
Kleine kern
'We hebben een soepel werkende organisatie met een kleine kern: Cor, onze voorzitter Henk van den Burg en ikzelf. We worden bijgestaan door onze zeer gewaardeerde zeven vrijwilligers.'
Wat is de rode draad van jullie concertserie?
Van Wageningen: 'Je zou kunnen spreken van vier rode draden. Eén: we brengen hoofdzakelijk religieuze muziek, dat is passend in een kerkruimte. Twee: de muziek moet kloppen met de omvang van de kerk, dus geen grootschalige symfonieën. Drie: we programmeren een doorsnede van de muziekgeschiedenis sinds ongeveer 1600 en proberen alle stijlperiodes in één serie te vertegenwoordigen. En vier: we mixen altijd gevestigde namen met nieuwe talenten waarvan we weten dat ze al goede uitvoeringen hebben gegeven.'
'Ik zou er een vijfde rode draad aan willen toevoegen', zegt Hoofd. 'Elk concert heeft een duidelijk thema, dat zichtbaar is in de titel.' Inderdaad zijn de benamingen van de concerten aansprekend: Dolce amaro bijvoorbeeld, of Concerto delle donne, en Minnend hart.
Jullie ontvangen hier grote namen. Alleen al te denken aan Ton Koopman (organist en dirigent; wereldberoemde Bach-specialist, TH) en Michael Chance (eveneens wereldberoemde countertenor, TH). Hoe krijgen jullie die reuzen hierheen?
'Sterker nog, verschillende musici zijn doorgebroken nadat ze in de Concertserie Beek hebben opgetreden. Bijvoorbeeld Daniel Reuss en ook Ton Koopman: die heeft hier in de jaren zeventig een grammofoonplaat opgenomen.'
Vriendelijke ontvangst en aandachtig publiek
'Dat ze hier graag komen, heeft te maken met de soepelheid van de organisatie, de vriendelijkheid waarmee ze worden ontvangen. Musici en dirigenten hebben echt het gevoel dat ze gewenst zijn. En het publiek is hier zeer aandachtig. De kerk kan werkelijk muisstil zijn, en dat is in andere zalen lang niet altijd het geval. Musici komen hiernaartoe voor de muziek, niet voor de glamour.'
Hoe gaat de programmering in zijn werk, hoe bepalen jullie de serie van het nieuwe seizoen?
Hoofd: 'We vragen elkaar: wat zou je dit jaar graag willen horen? Dat is het uitgangspunt. We krijgen veel mail van musici en ensembles die hun eigen programma aanbieden...' 'Maar dat nemen we niet klakkeloos over', vult Van Wageningen aan. 'We gaan uit van wat we zélf graag zouden willen horen en bouwen daar een serie omheen.'
'Opleuken doen we niet'
In de aanbiedingsbrief van het nieuwe seizoen stond dat de Concertserie Beek niet meegaat in de trend om klassieke muziek 'op te leuken', of aan cross-overprogramma's doet, om maar een breder of jonger publiek te trekken.
Van Wageningen: 'Klopt. Op zich heb ik niks tegen cross-over, maar maak dan iets dat recht doet aan beide disciplines. Het moet van binnenuit gebeuren met volledige inzet. Dát, of: niet doen! Het gaat erom dat het authentieke element er nog in zit, dat er overtuigingskracht uit spreekt. Maar zomaar een botte combinatie maken van twee disciplines, dat wordt niet mooi.
Afgezien daarvan: wij geloven in de kracht en de kwaliteit van de muziek zelf. De Concertserie Beek zou als serie in het Concertgebouw Amsterdam volstrekt niet misstaan. Het is een consistent geheel van een enorme kwaliteit en avontuurlijkheid.'
Als ik naar een concert kom, valt me regelmatig op dat de kerk lang niet vol zit...
Een zucht. Dan zegt Hoofd: 'Ja, wij vragen elkaar ook herhaaldelijk: hoe kán dat nou? Zulke mooie muziek, zulke bekende namen, maar waar blijft het publiek? Stel dat Johan Cruyff bij BVC (de voetbalclub van Beek, TH) zou staan. Dan komt toch óók iedereen?'
Meer mensen laten meegenieten
'We weten zelf ook niet hoe dat komt. We vermoeden dat de ligging van Beek-Ubbergen een drempel is. Helemaal dáár, denken mensen dan. Terwijl Beek heel goed bereikbaar is vanuit Nijmegen. Het is trouwens vooral merkwaardig dat er juist uit Beek zelf maar zo weinig mensen komen.
In de nieuwe serie hebben we drie concerten op de zondagmiddag. Wie weet scheelt dat in de opkomst; misschien zijn er oudere mensen die 's avonds niet graag de deur uit gaan maar overdag wél komen. We zullen zien.
Het gaat er niet eens om dat we groter willen groeien. Het gaat erom dat we meer mensen willen laten meegenieten van de mooie muziek.'
Ook meegenieten? Het eerste concert van de nieuwe serie is op zondag 22 september, 15.00 uur. Dan trapt de jarige Concertserie Beek af met Vers la Méditerranée: een programma met werken van Ravel, Poulenc en Daniel-Lesur, gezongen door het Nederlands Kamerkoor o.l.v. Risto Joost.
Voor kaartverkoop, zie de website. Het complete programma van seizoen 2013-2014 vind je hier.
Wat: Concertserie Beek
Waar: Beek-Ubbergen
Wanneer: eerste concert van het nieuwe seizoen: 22-09-2013
Door: TextHex
Website van de Concertserie Beek
Getagd onder