21 december is de kortste dag van het jaar - en toevallig ook de Europese Dag van de Korte Film. En alsof dat nog niet toevallig genoeg was, draaide er die dag ook nog een programma van zeven korte films in de LUX! Karl van Heijster was er toevallig bij en laat je weten welke jonge regisseurs je in de gaten moet houden.
Als de korte film één ding is, dan is het wel divers. Het genre beslaat alles: van verhalende films tot documentaires, animatiefilms en experimentele kunstfilms - als het maar tussen de één en veertig minuten duurt. Tijdens de Europese Dag van de Korte Film komen Nederlandse talenten in alle soorten en maten van de korte film voorbij. Er is voor ieder wat wils - of wat niet wils, want niet alles is even geslaagd.
Ontoegankelijk, toegankelijk
Amos Mulders Don’s Dream, een stroom dromerige beelden over een therapiesessie, is bijvoorbeeld iets waar je echt zin in moet hebben. De knorrepot naast me bromde dat de grootste verdienste van deze prent zijn lengte is, maar dat is niet helemaal eerlijk. Don’s Dream is een sfeerfilm zonder meer, minimaal op het gebied van plot maar sterk in beeld en met name geluid. Onder invloed slaat deze in als een bom, stel ik me zo voor. Dat gezegd hebbende, blijf van de drugs af, kinders!
De Smet van Thomas Baerten en Wim Geudens bevindt zich aan de andere kant van het spectrum. Dit tragikomische verhaal over drie kettingrokende, schnitzelvretende en kaartende broers is een echte crowdpleaser. De vaak symmetrische beelden onderstrepen perfect de stabiliteit van het nikszeggende leven van de familie De Smet, dat op zijn kop wordt gezet als een nieuwe buurvrouw de straat intrekt. De film is pijnlijk, grappig – soms pijnlijk grappig. Een lichtelijk absurdistisch pareltje over de waarde (en het gebrek aan waarde) van familie binnen een uitzichtloos bestaan.
De menselijke conditie
Over een uitzichtloos bestaan gesproken: Mees Peijnenburgs Un Creux Dans Mon Coeur belicht de andere zijde van dat fenomeen. Dit drama over een rouwende tiener komt wat langzaam op gang, maar scoort punten op suggestie en subtiliteit. Een verzittend meisje, een slippende auto, eindeloos lange landweggetjes: in Peijnenburgs handen stijgen dit soort details uit tot betekenisvolle elementen waar je nog lang over na zult denken.
Straks, bedoel ik. Want nu gaan we het eerst even hebben over het ontzettend grappige Bodily Dysfunctions van Aisha Madu. Haar humoristische animatiefilm doet nog het meest denken aan het werk van Joan Cornellà. Het is een deconstructie van de ongemakkelijkheid van de menselijke conditie en het ontelbaar grote klein leed dat sociale omgang met zich meebrengt. Dat het een studentenfilm betreft maakt de prestatie des te opmerkelijker. Aisha Madu is er eentje om in de gaten te houden.
De mindere broeders
Niet alles was even geslaagd, echter. Eefje Blankenvoorts Nieuw, een documentaire over een gevlucht jongetje uit Somalië, kon me bijvoorbeeld niet bekoren. Ze roept een naar mijn mening nogal onechte sfeer op door geluid en beeld constant te manipuleren. Het resultaat ziet er gelikt uit, zeker, maar een soberder aanpak zou oprechter en effectiever zijn geweest.
In zekere zin geldt hetzelfde voor Sam de Jongs Malaguti Phantom. De jaren ’80-stijl die werkelijk elke frame van deze short doordrenkt, geeft de film een heel eigen sfeer. Maar het zit het eindproduct ook in de weg, met name in de montage. Het is allemaal nét te traag en duurt nét te lang. Maar dat de Jong potentie heeft is duidelijk, en als we onze eigen Ruud Vos mogen geloven maakt hij die ook helemaal waar met zijn eerste speelfilm, Prins.
Voor ieder wat wils
Het moge duidelijk zijn: het aanbod aan korte films is net zo divers als filmbeleving zelf kan zijn. Douwe Dijkstra’s Voor Film gaat precies daar over: filmbeleving. Van filmhaters tot filmliefhebbers, blinden en doven, tot een of andere kwal die zichzelf net wat te graag hoort praten – ze komen allemaal aan bod. Het is een interessante meditatie over film zelf – net als de Europese Dag van de Korte Film dat is. En mocht je het niks aan vinden, geen zorgen, want het is voorbij voor je het weet.
Getagd onder
