Komend weekend speelt theatergroep MIES de voorstelling 52x afscheid. Regisseur van MIES is Pieter van Terheijden, waarvan deze weken maar liefst vier producties onder zijn regie op de planken staan: naast MIES speelden Toneelgroep Arnhem ‘Lucy - een monsterproces’ en Onderlinge Vriendschap uit Afferden ‘Wachtend op Gijs’, en leverde hij één van de vier scènes voor Theater Over en Weer in Beuningen. Een gesprek over amateurtheater en de rol van de regisseur.
Drukke tijden?
“Nee hoor. Het is voor mij juist rustig omdat alle repetities van het afgelopen jaar achter de rug zijn. Er is nu tijd om vast vooruit te kijken naar het volgende seizoen. Ik ben me al rustig aan het inlezen op mogelijke teksten voor volgend jaar.”
MIES
Van Terheijden is sinds 2010 betrokken als regisseur bij theatergroep MIES, dat tot vorig jaar een studenten theatergroep was, maar nu open staat voor iedereen die wil spelen.
“Ik ben van iedereen het langst bij deze groep betrokken, al ruim 8 jaar. Dat komt onder andere omdat het lang alleen voor studenten was, die dan op een gegeven moment weer vertrekken als ze hun studie hebben afgerond. Het is een behoorlijk groot gezelschap: zes dames en twee heren en sinds dit jaar ook nog drie muzikanten. Het niveau binnen amateurtheatergroepen is wisselend. Het is niet aan mij om te bepalen wie er wel en niet mee mogen doen. Ik word ingehuurd en mensen betalen hun contributie aan de vereniging. Maar dat vind ik juist een uitdaging, om uit de spelers te halen wat er in zit. Wat zet ik neer en kan iemand een bepaalde rol aan? Uiteindelijk werk je gezamenlijk naar een mooie voorstelling.”
Wat is voor jou belangrijk bij amateurtheater?
“Ik werk ook met andere gezelschappen, die onderling heel divers zijn. Bij MIES zijn het vooral jongeren, bij Toneelgroep Arnhem juist wat oudere spelers en bij Onderlinge Vriendschap is het weer erg dorps. Maar de kern voor mij is om de spelers bij de les te houden. Je merkt vaak dat aan het begin van het seizoen de motivatie nog op gang moet komen. Men laat nog wel eens een repetitie schieten. Naarmate de productie vorm krijgt, zie je dat men gedisciplineerder wordt.”
“Wat ik belangrijk vind, is dat je als regisseur weet wat je wilt met een voorstelling. Waar wil ik dat mijn publiek naar kijkt? Dat moet je aan de spelers duidelijk maken. En de spelers laten begrijpen dat het er om gaat dat je samen iets moois moet maken. Het is geen optelsom van individuen, maar een presentatie van een groep als geheel.”
52x afscheid
“Het stuk is ruim 10 jaar geleden geschreven door Anna van der Kruis en naar mijn weten pas één keer eerder opgevoerd. We wilden het met MIES al eerder, in 2012, opvoeren, maar dat was toen te hoog gegrepen. We hebben toen een vergelijkbare voorstelling, 25 Losse Kiezen, gedaan. Stukjes hiervan heeft MIES in oktober nog gespeeld tijdens het amateurtheaterfestival.”
“Het stuk bestaat uit 52 losse scènes die het thema afscheid uit verschillende hoeken belichten. Dat kunnen scènes zijn die variëren van drie pagina’s tekst tot één zin. Ik hou heel erg van testen waar poëzie in zit. Dit is een typisch MIES stuk.”
“De locatie vind ik echt geweldig: de oude manege in Park Brakkenstein, dat nu gebruikt wordt voor zaalhockey. Het is een grote, open ruimte met lange lijnen. Zie het als een vel waar symmetrie in zit. Je kunt daar veel doen met beweging. Dit stuk heeft dan ook meer vorm dan ooit. De locatie bij een toneelstuk is eigenlijk een extra speler, dat bepaalt veel. Zeker als je niet in een ‘doos’ speelt.”
Hoe zie je amateurtheater in Nijmegen?
“Er gebeurt heel veel in Nijmegen en het is heel divers. Er is niet echt een duidelijk overzicht van alles wat er speelt. Vroeger, in de tijd van het Steigertheater, trof je elkaar dáár en leerde je nieuwe mensen kennen. Maar ja, toen waren er ook maar een stuk of vier groepen. Nu is er niet meer zo’n plek. Aan de andere kant: we weten elkaar ook wel weer te vinden als het nodig is. Amateur Theater Nijmegen (ATN), de opvolger van het SAT, is zo’n online plek dat een verbindende rol speelt.”
