Een jonge moeder ligt op bed met een baby in haar armen. Oma staat naast het bed en dringt haar ontblote borst op: zij wil haar kleindochter voeden. Annie (Toni Collette, Little Miss Sunshine) bouwt maquettes, miniaturen met mensfiguurtjes erin. En ze laat zich door haar leven inspireren, ook wanneer het tragisch wordt. Of wrang. Want in deze voorstelling is zij zelf de prille ouder.
Is dit gebeurd of niet? Het is soms zo heerlijk als een horrorfilm je laat gissen of verontrustende beelden, die worden opgeroepen binnen de context van het verhaal, nou wel of niet echt hebben plaatsgevonden. Annies dominerende moeder is pas na een lang ziekbed overleden. En zij stond erop haar kleindochter Charlie (Milly Shapiro) te voeden, maar of ze daar nou letterlijk met haar tieten stond te zwaaien? Aan de andere kant… Van andere miniaturen hebben we ook gezien dat ze op waarheid zijn gebaseerd, dus waarom deze niet?
Grijnzende mensfiguren
Annie Graham heeft het zwaarder met de dood van haar moeder dan ze wil toegeven. Ze vertelt haar man Steve (Garbriel Byrne, The Usual Suspects) niet eens dat ze naar een praatgroep voor rouwverwerking gaat. En als dochter Charlie steeds vreemder gaat doen, dwingt ze zoon Peter (Alex Wolff, Jumanji: Welcome to the Jungle) om haar op sleeptouw te nemen naar een feestje. Daar ditcht hij haar met een stuk taart waar ze allergisch voor is, om zelf te gaan blowen. En dan begint de ellende pas.
Op vreemde plekken staan grijnzende mensfiguren. Het symbool, dat Annies moeder aan haar ketting had, duikt op vreemde plekken op. En dan is er nog die vrouw van de praatgroep, Joannie (Ann Dowd, The Handmaid’s Tale) die zegt geesten te kunnen oproepen. Het gezinsleven van de Grahams wordt helemaal ontmanteld en met ducttape en secondelijm op een volledig onvoorspelbare manier opnieuw vormgegeven.
Suggestie
Als je Hereditary ziet, is het moeilijk te geloven dat dit de allereerste lange film is van nieuwkomer Ari Aster. Na de première op het Sundance Festival in januari – lekker vroeg dus – gingen er meteen geluiden op dat dit de engste horrorfilm is van het jaar. Nou, zie dit inderdaad maar eens te toppen. Aster trekt elke keer aan het juiste touwtje, met een bepaald beeld, een bepaald geluid of alleen maar een kleine hint.
Het klinkt als reverse engineering, maar elke pay-off in de film heeft een voorbode. Maar dat weet je dan nog niet. En elke red herring – dus elk verhaalelementje dat je even op het verkeerde been zet – is geoorloofd om het mysterie naar een hoger niveau te tillen. Meer dan van gore moeten goede horrorfilms het hebben van suggestie, want je brein vult de gaten meestal nog zieker in dan een filmmaker het kan voorstellen. En Hereditary suggereert je de moeder. En dan nog wat.
Maar dat einde, dat zie je nog steeds niet aankomen.
Op vrijdag 8 juni zijn er voorpremières van Hereditary in Vue en Pathé Nijmegen, en vanaf 14 juni draait hij ook in Lux.
