Ooit was ze dat meisje in The Horse Whisperer (1998), nu is Scarlett Johansson een van de grootste sekssymbolen in Hollywood. Under the Skin lijkt haar op het lijf geschreven, met haar rol van ultraseductieve alien die mannen tot uiterste staat van opwinding drijft en verslindt. Maar de uitwerking van deze film is niet hoe het klinkt, want voor regisseur Jonathan Glazer is het maken van een film nooit rechtlijnig. Anders gezegd: Scarlett begeeft zich hier ver buiten Hollywood.
Under the Skin is gesitueerd in Schotland. En niet zomaar Schotland, maar echt herkenbaar hedendaags Schotland. De straten zijn documentaireachtig gefilmd. En ook de personages; de slachtoffers zijn geen pretty boys die hopen door te breken door in een klein bijrolletje op te vallen. Het zijn grotendeels echte Schotse mannen, die echt door Johansson – in karakter – in een busje met verborgen camera’s zijn gelokt om in een geïmproviseerde scène terecht te komen. Zulk oprecht realisme komt extra hard binnen in een sciencefictionfilm.
Dubbel
Glazer laat zien dat hij beide uitersten van de film tot in de puntjes beheerst. Hij heeft een ferme grip op het hierboven geschetste realisme en weet dat af te wisselen met subliem gestileerde shots. We zien hoe de buitenaardse succubus tot stand komt en wat ze met haar slachtoffers doet. Dat is geen kwestie van een blikje gemakkelijke digitale effecten opentrekken. Deze beeldmetaforen zijn vernieuwend, indringend en benauwend. En het bijbehorende geluid geeft een drukkend gevoel.
Elk moment van de film weet je dat je zit te kijken naar iets wat je nog nooit hebt gezien. En dan zijn er de mooie kleine verrassinkjes en geintjes; een poster van de geblokte videogameklassieker Space Invaders op straat, de manier waarop de alien contact legt met haar mannelijke prooien. Ze zoekt naar de Britse snelweg M8. Vat je ‘m? Zeg het aan elkaar: M-eight, meight, klinkt als mate, oftewel een (seksuele) partner. Dik erbovenop, maar toch op een manier erg subtiel.
Bizar
Met zijn debuut Sexy Beast (2001) zette Glazer zichzelf op de kaart als filmmaker, de traditioneler ogende Birth (2004) bleek een taaiere kluif. En daarna verdween Glazer tien jaar uit het oog van de filmwereld – niet dat hij stilzat – om met dit lekker vreemde product terug te komen. Het is een kijkervaring die het publiek van begin af aan al splijt.
Under the Skin is daardoor het soort film waarbij het risico bestaat dat, als je ‘m met vijf sterren beloont, het zo overkomt dat je dat doet om er als recensent interessant uit te zien. Zo van: kijk eens wat een bizarre films ik leuk vind! Aan de andere kant zit er zoveel vakmanschap in, dat negatieve recensies waarschijnlijk alleen puur op smaak gebaseerd kunnen zijn. Veel mensen die deze film gaan zien, zullen er weinig tot niks mee hebben. Under the Skin is filmkunst pur sang. Vijf sterren!
*****
