Nijmegen krijgt een nieuwe hotspot: het NYMA-kwartier. Op het terrein van De Vasim en CP Kelco gaat de komende jaren een nieuwe, bruisende culturele plek ontstaan. De gemeenteraad heeft onlangs ingestemd met de gebiedsvisie die de gemeente eerder dit jaar heeft geformuleerd. Hiermee komt na jaren eindelijk een einde aan het getouwtrek rond De Vasim. Naast de gemeente zijn ook ondernemers uit De Honig, de Vasim en Waalhalla betrokken. Tijd voor een gesprek over de nieuwe hotspot van Nijmegen.
Cultureel ondernemen in Nijmegen-West kent al jaren roerige en onzekere tijden. De in 2002 gestarte Cultuurspinnerij de Vasim verkeerde al jaren in onzekerheid over haar voortbestaan en dreigde weggedrukt te worden door eerst een vrijheidsmuseum en later een Gelders archeologisch depot. Het Honigcomplex werd vier jaar gelden in gebruik genomen door creatieve ondernemers, met de wetenschap dat ze er na acht jaar plaats zouden moeten maken voor woningbouw. De gemeente is tot het inzicht gekomen dat Nijmegen een bruisende hotspot verdient en organiseerde eind vorig jaar een bijeenkomst waarbij betrokkenen inspraak kregen en ideeën konden inbrengen. Tegelijk verenigden ondernemers uit De Vasim, het Honigcomplex en CP Kelco zich in de Ondernemerscoöperatie NYMA en stelden een handvest op waarin zij hun visie op het NYMA-terrein uiteenzetten. Dit alles leidde tot de Gebiedsvisie NYMA, opgesteld door de gemeente Nijmegen en onlangs door de raad goedgekeurd. Tevens werd er in dezelfde raadsvergadering besloten om een klein deel van het huidige Honigcomplex te behouden (dit is in de raadsvergadering besloten die dezelfde avond plaatsvond als de politieke avond).
Foto: Yellow Tipi
Voor Ugenda spreek ik met Bas de Vries (De Smeltkroes), Hans Glaudemans (Cultuurspinnerij de Vasim) en Daniël Wienke (Waalhalla), initiatiefnemers van Ondernemerscoöperatie NYMA, over de toekomst van het NYMA-kwartier en De Honig.
Wat is de Ondernemerscoöperatie NYMA?
"Toen de gemeente om ideeën vroeg voor het NYMA-kwartier hebben wij ons als zittende ondernemers van het Honigcomplex en de Vasim, zoals De Smeltkroes, Honig Events, Galerie Bart, De MarKies en DRIFT, samen met Waalhalla, die in het CP Kelco gebouw zit, verenigd om een gezamenlijke visie te presenteren. Die visie hebben we uitgewerkt in een handvest. We wilden daarbij uitdrukkelijk ook andere culturele en creatieve ondernemers betrekken. Het handvest wordt uiteindelijk door meer dan tachtig partijen ondersteund, ook door betrokkenen uit de wijk, zoals Ruud de Vries." “Het gezamenlijke uitgangspunt is dat we interesse hebben om het gebied te ontwikkelen en dat we fiducie in elkaar hebben. We zitten hier als creatieve ondernemers al een aantal jaar dicht bij elkaar en kennen elkaar. Maar heel belangrijk is ook dat we samen met de gemeente een invulling willen geven aan het gebied. Het moet niet 'wij versus zij' zijn. Juist door samen te werken kun je tot iets moois komen.”
Hoe gaat het NYMA-kwartier eruit zien?
"Het NYMA-kwartier is een heel groot terrein. Het bestaat niet alleen uit De Vasim en het CP Kelco gebouw, maar ook rondom ligt nog heel veel grond. In totaal is er 60.000 m2 terrein waarvan 20.000 m2 bedrijfsgebouwen, die deels ook uit meerdere verdiepingen bestaan." "Het moet een plek worden waar meerdere creatieve bedrijven bij elkaar zitten. Zowel de maakindustrie en kunstenaars, als horeca, festivals en sport. Overdag én 's nachts moet er steeds iets te doen zijn als een soort stedelijk amusementspark. Belangrijk is ook dat het een plek wordt waar wordt geëxperimenteerd. Niet alles dat er gecreëerd wordt hoeft te lukken. Als ondernemer zou je bij NYMA kunnen gaan 'testen' en vervolgens groeien om op een andere plek verder te gaan. Het wordt een dynamisch geheel. En zeker niet te glad. Er moet een industriële rauwheid zijn."
Wanneer is het gerealiseerd?
"Er zijn nog veel stappen te nemen. Een deel van de gebouwen is in slechte staat, zoals een deel van het gebouw van CP Kelco. Er zal flink opgeknapt moeten worden. Er wordt dit jaar al een begin gemaakt met de reparatie van het dak van De Vasim, zodat we er in het voorjaar zonnepanelen op kunnen leggen. Een mogelijkheid is daarnaast dat ook nieuwe gebouwen zullen verrijzen. Dat moeten we in overleg nog bekijken." "Er zal niet één moment zijn dat het NYMA-kwartier klaar is. Het is een organisch proces. Er zijn nu al ondernemers actief op het terrein. Een deel ervan zal blijven, net zoals een deel van de huidige ondernemers uit het Honigcomplex naar deze locatie zullen verhuizen. Dat zal zich in de loop der jaren ontwikkelen."
Kun je een hotspot wel creëren?
"Een hotspot kun je niet afdwingen, dat moet ontstaan. Uiteraard kijken we bij de ontwikkeling naar andere steden en plekken waar in oude industrie ook hotspots zijn, zoals de Westergasfabriek in Amsterdam en het RDM-terrein in Rotterdam. Daar proberen we van te leren. Maar we starten in Nijmegen niet geheel vanaf nul. Er zijn al lokale stakeholders en bewezen concepten." "Belangrijk is ook de onderlinge samenwerking tussen de betrokken partijen. Gezamenlijk stellen we condities en voorwaarden. We willen daarbij, net als bij de start van het Honigcomplex, een kwartiermaker inschakelen. Zijn rol is essentieel voor onder andere de procesbewaking en het conceptbeheer. De gemeente, Ondernemerscoöperatie NYMA en de kwartiermaker vormen samen één team." "Essentieel is ook een goede ontsluiting van het gebied. Het moet goed bereikbaar zijn, ook met het openbaar vervoer. We moeten er bijvoorbeeld voor zorgen dat er een busverbinding naar het NYMA-kwartier komt. Niet alleen voor het publiek, maar ook voor de mensen die er werken. Als je nu alleen al naar De Smeltkroes kijkt, dan zie je dat hier wel honderddertig kleine ondernemingen zitten.'
Wat betekent dit voor het Honigcomplex?
"Oorspronkelijk zou het Honigcomplex in zijn geheel gesloopt worden na acht jaar. Dat was vanaf het begin bekend. Recent is besloten om een deel van het complex toch te behouden. Het gaat dan om het deel dat aan de Waal-zijde van het pand zit, ook wel bekend als 'het pleintje'. Dus Stoom, galerie Bart, First Things First, de Meesterproef en Brebl kunnen mogelijk blijven bestaan. Daar omheen komt woningbouw. Er zal wel ook hier een en ander opgeknapt moeten worden, want tot nu toe is er altijd gewerkt vanuit tijdelijkheid." "Wat er overblijft van het Honigcomplex zal een soort dorpskern worden. In de stad zullen er zo meerdere toffe plekken zijn, zodat er een kralensnoer van kleinere hotspots vanaf de Waalkade ontstaat."
